Upadłe damy II Rzeczpospolitej • Autor: Kamil Janicki • Moja ocena: ★★★★★★★☆☆☆ (7/10) • To kolejna książka Kamila Janickiego, która porusza temat rzadko obecny w głównym nurcie historycznych publikacji. Autor skupia się na świecie prostytucji, obyczajowości i społecznych marginesów II Rzec­zypo­spol­itej­, pokazując rzeczywistość, o której często wspomina się jedynie mimochodem lub w formie sensacyjnych anegdot. • Książkę czyta się bardzo sprawnie. Momentami przypomina kryminał, momentami reportaż historyczny, a niekiedy sprawia wrażenie przeglądu przedwojennej prasy. Janicki umiejętnie korzysta ze źródeł, dzięki czemu przedstawiane historie zachowują autentyczność i pozwalają lepiej zrozumieć realia epoki. Szczególnie interesujące są opisy konkretnych spraw oraz losów ludzi funkcjonujących na obrzeżach oficjalnego życia społecznego. • Dużym atutem publikacji jest język. Autor pisze lekko i przystępnie, nie rezygnując przy tym z wartości poznawczej. Dzięki temu książka może zainteresować zarówno osoby pasjonujące się historią II RP, jak i czytelników szukających po prostu dobrze opowiedzianych historii osadzonych w realiach międzywojennej Polski. • Nie jest to moim zdaniem najlepsza książka Janickiego, ale bez wątpienia stanowi ciekawą i wartościową lekturę. Poruszany temat jest nietypowy, a przedstawione historie pozwalają spojrzeć na II Rzeczpospolitą z mniej oczywistej perspektywy. • Książkę – jak właściwie każdą publikację Janickiego, którą miałem okazję przeczytać – serdecznie polecam. • 📖 23:22 · 23.06.2026 · 59/2026 · (A)

Neolityczne siekiery i topory ze zbiorów Muzeum Mazowieckiego w Płocku • Autor: Zbigniew Miecznikowski • Moja ocena: ★★★★★★★★★★ (10/10) • Ta publikacja ma charakter przede wszystkim albumowy i dokumentacyjny. Opisuje zbiory neolitycznych siekier oraz toporów znajdujących się w zasobach Muzeum Mazowieckiego w Płocku, prezentując je w sposób niezwykle staranny i przejrzysty. Jest to pozycja skierowana głównie do osób zain­tere­sowa­nych­ archeologią, historią regionalną oraz muzealnictwem, choć również czytelnik niezwiązany zawodowo z tymi dziedzinami może znaleźć tu wiele interesujących informacji. • Najbardziej zaintrygował mnie fakt, że część eksponatów posiada niepełną dokumentację. Okazuje się, że nawet samo muzeum nie zawsze jest w stanie jednoznacznie określić, skąd dokładnie pochodzą niektóre zabytki ani w jakich okolicznościach trafiły do zbiorów. To ciekawy przykład tego, jak skomplikowane bywają losy muzealnych kolekcji i jak wiele zagadek potrafią skrywać nawet pozornie dobrze opracowane zbiory. • Publikacja została wydana z dużą starannością. Bogaty materiał ilustracyjny pozwala dokładnie przyjrzeć się prezentowanym artefaktom, a całość sprawia wrażenie dopracowanej zarówno pod względem merytorycznym, jak i edytorskim. Widać, że autorowi zależało nie tylko na przedstawieniu samych przedmiotów, ale również na zachowaniu i popularyzacji wiedzy o nich. • To książka niszowa, lecz bardzo wartościowa w swojej kategorii. Dla miłośników archeologii i historii lokalnej może stanowić prawdziwą gratkę, a dla pozostałych czytelników być ciekawym spojrzeniem na materialne ślady najdawniejszych mieszkańców ziem polskich. • 📖 23:05 · 20.06.2026 · 58/2026 · (P)

Idiota • Autor: Fiodor Dostojewski • Moja ocena: ★★★★★★★★★★ (10/10) • Dostojewski jak zwykle nie zawiódł. To kolejna jego powieść, która zrobiła na mnie ogromne wrażenie i po zakończeniu lektury pozostawiła więcej pytań niż odpowiedzi. Rzadko zdarza mi się używać takiego określenia, ale ta książka naprawdę mnie „rozwaliła na kawałki”. • Choć na pierwszy rzut oka można odnieść wrażenie, że jest to przede wszystkim opowieść o relacjach między Nastazją Filipowną a księciem Myszkinem, to moim zdaniem byłoby to zbyt powierzchowne odczytanie tej powieści. Wątek ten jest oczywiście bardzo istotny, jednak stanowi raczej punkt wyjścia do znacznie szerszej refleksji nad człowiekiem, społeczeństwem i ścierającymi się wizjami świata. • Dostojewski tworzy tutaj niezwykle bogaty obraz rosyjskiego społeczeństwa, pełnego sprzeczności, ambicji, namiętności, słabości i moralnych dylematów. Bohaterowie nie są jednowymiarowi – każdy z nich nosi w sobie własne konflikty, lęki i marzenia. Powieść staje się przez to nie tylko historią konkretnych ludzi, ale także studium ludzkiej natury. Autor pokazuje, jak trudno jest zachować dobroć, uczciwość i wewnętrzną spójność w świecie pełnym egoizmu, pychy oraz nieustannej walki o pozycję i uznanie. • To książka obszerna, wielowątkowa i wymagająca skupienia. Nie daje prostych odpowiedzi ani łatwych interpretacji. Wręcz przeciwnie – zachęca do ciągłego zadawania pytań i szukania znaczeń ukrytych pod powierzchnią wydarzeń oraz dialogów. Im dłużej o niej myślę, tym więcej dostrzegam w niej warstw i symboli. • Polecam ją każdemu, kto szuka w literaturze czegoś więcej niż samej fabuły. • Tylko jedno zastrzeżenie – nie zatrzymujcie się na pierwszym planie wydarzeń. Wejdźcie pod podłogę. Poszukajcie drugiego dna. Właśnie tam Dostojewski ukrył to, co najcenniejsze. • 📖 22:19 · 18.06.2026 · 57/2026 · (P/A)

Piotr Karol Franciszek Bontemps • Autor: Tomasz Kordala • Moja ocena: ★★★★★★★★★★ (10/10) • Przy lekturze tego niepozornego zeszytu bawiłem się naprawdę znakomicie. Otrzymałem go w prezencie od jednego ze współautorów badań, który z pełnym przekonaniem stwierdził, że po lekturze dowiem się wszystkiego o Piotrze Karolu Franciszku Bontempsie. Zaintrygowany rozpocząłem więc czytanie i rzeczywiście – dowiedziałem się o nim bardzo wiele. Między innymi tego, w jakim stanie zachował się jego szkielet, a także na jakiej poduszce w trumnie spoczywała jego małżonka. • Ta publikacja ma w sobie pewien urok lokalnej pasji badawczej. Jest starannie wydana, bogato ilustrowana i widać, że autorzy włożyli ogrom pracy w zgromadzenie oraz opracowanie materiałów. Paradoksalnie jednak sama postać tytułowego bohatera momentami schodzi na dalszy plan, ustępując miejsca drobiazgowym opisom kontekstu arch­eolo­gicz­nego­, historycznego i materialnego. Nie przeszkadzało mi to jednak – wręcz przeciwnie, czytałem całość z dużym rozbawieniem i autentycznym zain­tere­sowa­niem­. • Dodatkowym atutem jest szeroko przedstawiona historia Imielnicy, obecnie jednej z dzielnic Płocka. Dzięki temu publikacja staje się czymś więcej niż tylko opracowaniem dotyczącym jednej osoby – jest również ciekawym przyczynkiem do dziejów lokalnej społeczności i regionu. • Na szczególną uwagę zasługuje także jej niszowy charakter. Nakład wynosi zaledwie 600 egzemplarzy, co czyni tę pozycję prawdziwą ciekawostką kolekcjonerską. To książka, która doskonale pokazuje, jak wiele fascynujących historii można odnaleźć poza głównym nurtem historiografii. • Serdecznie polecam – zarówno miłośnikom historii lokalnej, jak i wszystkim, którzy potrafią docenić pasję badaczy oraz specyficzny urok takich kameralnych publikacji. • 📖 22:41 · 14.06.2026 · 56/2026 · (P)

Oczy czarne, oczy niebieskie. Z drogi do Santiago de Compostela • Autor: Maria Wiernikowska • Moja ocena: ★★★★★★★☆☆☆ (7/10) • Po tę książkę sięgnąłem przede wszystkim z sympatii do autorki i jej wcześniejszej twórczości. Już od pierwszych stron było jednak widać, że nie jest to klasyczny reportaż ani typowa relacja z podróży. To raczej bardzo osobista opowieść, momentami przypominająca swoistą spowiedź, zapis przemyśleń i doświadczeń towarzyszących drodze do Santiago de Compostela. • Książka ma w sobie sporo uroku i autentyczności. Maria Wiernikowska nie kreuje się na nieomylnego przewodnika czy ekspertkę od pielgrzymowania, lecz dzieli się własnymi przeżyciami, wątpliwościami i obserwacjami. Dzięki temu opowieść zyskuje osobisty charakter, który może być dla wielu czytelników jej największą zaletą. • Nie sposób jednak nie zauważyć pewnej chaotyczności narracji. Momentami książka sprawiała wrażenie zbioru luźnych refleksji i skojarzeń, które nie zawsze układały się w całkowicie spójną całość. W moim przypadku nie było to jednak wadą na tyle istotną, by zepsuć odbiór lektury. Potraktowałem tę publikację właśnie jako bardzo osobisty zapis drogi — zarówno tej fizycznej, prowadzącej do Santiago de Compostela, jak i tej wewnętrznej. • Sama perspektywa Wiernikowskiej na pielgrzymkę okazała się dla mnie interesująca. To nie jest książka o pokonywaniu kilometrów czy praktyczny przewodnik po szlaku. Znacznie bardziej skupia się na człowieku, jego emocjach, wspomnieniach i refleksjach pojawiających się podczas wędrówki. • To pozycja specyficzna i momentami nierówna, ale jednocześnie szczera i napisana z dużym zaangażowaniem. Myślę, że szczególnie przypadnie do gustu osobom ceniącym bardziej osobiste niż reporterskie oblicze twórczości Marii Wiernikowskiej. • 📖 07:38 · 01.06.2026 · 53/2026 · (P)