• Wyspa Tajemnic. Historia odkryć i badań Wyspy Wielkanocnej • Autor: Jacek Machowski • Moja ocena: ★★★★★★★★★☆ (9/10) • To rewelacyjna publikacja, choć dziś już klasyczna — książka została wydana w 1966 roku i w naturalny sposób nosi ślady epoki, w której powstała. Autor podejmuje temat Wyspy Wielkanocnej z ogromnym znawstwem i pasją, przedstawiając zarówno historię jej odkryć, jak i pierwsze etapy badań naukowych prowadzonych na tym niezwykłym, odizolowanym skrawku świata. Mam świadomość, że część zawartych w książce informacji może być obecnie nieaktualna — w ciągu niemal sześćdziesięciu lat przeprowadzono wiele nowych badań i rewizji wcześniejszych hipotez. Nie umniejsza to jednak wartości tej publikacji. • Największym atutem książki pozostaje jej walor literacki. Machowski pisze w sposób niezwykle klarowny, przystępny i sugestywny, dzięki czemu lektura wciąga od pierwszych stron. Autor potrafi z powodzeniem przenieść czytelnika na drugi koniec świata, oddając atmosferę tajemniczości Wyspy Wielkanocnej oraz fascynację, jaką od dziesięcioleci budzi ona wśród badaczy i podróżników. Narracja łączy w sobie elementy reportażu, eseju popu­larn­onau­kowe­go i opowieści podróżniczej, co sprawia, że książka nie traci dynamiki mimo upływu lat. • To pozycja szczególnie wartościowa dla czytelników zain­tere­sowa­nych­ historią badań, archeologią oraz dziejami eksploracji odległych kultur. Choć część tez wymaga dziś krytycznego spojrzenia, książka nadal pozostaje znakomitym świadectwem sposobu myślenia i interpretowania świata w połowie XX wieku. • Publikację serdecznie polecam — zarówno jako pasjonującą lekturę, jak i jako ważny dokument swojej epoki. • 📖 22:05 · 26.01.2026 · 8/2026 · (P)
Autorka w swojej pracy w nowatorski sposób podjęła się omówieniu zagadnienia, w jaki sposób kultura odpowiedziała na przebieg modernizacji na terenach Rosji i Iranu przełomu XIX i XX wieku. • W swej wnikliwej rozprawie zajęła się szerokim spektrum problemów. Głównym zamiarem badaczki było uwidocznienie zarówno wspólnych cech, jak i różnic w przemianach obu państw. Ukazała podobieństwa w początkowej reakcji kultury rosyjskiej i irańskiej na kulturę zachodnią – fascynację nią, a jednocześnie pragnienie niezależności i przywiązanie do tradycji. • Skupiła się przede wszystkim na badaniach nad inteligencją rosyjską i irańską, rozważała, jak rosyjska literatura wpłynęła na rozpowszechnianie idei wolności oraz jaki miała wpływ na rozmaite sfery życia społecznego. • Omówiła m. in. zagadnienia kultury i języka, ukazała grupy kulturotwórcze jako konkretne zjawisko na tle abstrakcyjnego fenomenu kultury, postawiła pytania o istotę języka i jego rolę w kulturze. Zajęła się analizą problemową wybranych zjawisk zachodzących w omawianych państwach, snuła rozważania o pierwszym symbolu identyfikacji grupowej społeczeństwa, oceniła rolę prekursorów idei indywidualizmu w Iranie i Rosji, dokonała także interesujących porównań i podsumowań. • Celem autorki było przede wszystkim przedstawienie, w jaki sposób kultury „komunikują się”, jak przebiega dialog między ludźmi, należącymi do różnych kultur oraz jakie są i mogą być skutki dobrego lub złego zrozumienia partnera w dialogu. • Opracowała : Barbara Misiarz • Publiczna Biblioteka Pedagogiczna w Poznaniu
foo